Ovit Tüneli ve Geçidi: rakım, sezon ve motosikletle geçiş

Bir bakışta

Geçidin rakamı kaynağa göre değişir: Türkçe Vikipedi 2.600 metre, İngilizce Vikipedi 2.640 metre yazar. Tünelin aç-kapa kesimi için de 1.369 m ve 1,7 km gibi farklı değerler geçer. Bu yüzden yuvarlak ifadeler kullanıyoruz.

Eski yol mu, tünel mi?

Ovit’in tünelle geçilmesi fikri eski: Türkçe Vikipedi proje taslaklarının II. Abdülhamit dönemine uzandığını yazar. Dağın üzerinden geçen kara yolu ise 1930’da, yaklaşık 1.500 kişinin çalışmasıyla İspir ile İkizdere arasında açılmıştır. Bu yol, kasım ile nisan arasında yoğun kar yüzünden trafiğe kapanırdı.

Tünelin temeli 12 Mayıs 2012’de atıldı. 2015 hedefi kaydı ve tünel 13 Haziran 2018’de trafiğe açıldı. İki gidiş iki geliş olarak düzenlenen tünel, bağlantı yollarıyla birlikte 17 kilometreyi aşar. Uzunluğuna göre Türkiye’nin en uzun ikinci kara yolu tünelidir; birincisi yeni Zigana Tüneli’dir.

Eski geçit yolunun bugünkü bakım, zemin ve açıklık durumu için güncel resmi bir kaynak bulamadık. Tünel yıl boyu ana güzergâhtır; eski yolu denemeyi düşünüyorsanız sürüş günü yerel bilgi alın ve yolun açık, zeminin kuru olduğundan emin olun. Bu sayfada eski yolun belirli bir tarihte açık olduğunu iddia etmiyoruz.

Yol ve viraj karakteri

Rize tarafında yol İyidere’de sahili bırakıp İkizdere vadisine girer ve dere boyunca uzun virajlarla yükselir. Vadi dar ve derindir, nem yüksektir; gölgede kalan virajlarda yaprak ve yosun tutuşu düşürür. Erzurum bağlantısı nedeniyle ağır vasıta trafiği vardır.

Tünel 14 kilometreyi aşan uzunluğuyla motosiklette ayrı bir dikkat ister: içeride sabit hız, uzun takip mesafesi ve açık far kullanın; giriş ve çıkışta göz uyumu için hızı önceden düşürün. Tünelin iki ucu arasında hava ve zemin tamamen farklı olabilir: Rize tarafı yağmurluyken İspir tarafı kuru ve serin, ya da tersi.

İspir tarafında yol Çoruh vadisine iner. Erzurum’a devam ediyorsanız platoya çıkan uzun bir tırmanış ve ardından keskin virajlı inişler sizi bekler. Uzun inişlerde motor freni kullanın ve frenleri ısıtmamaya dikkat edin.

Ne zaman gidilir, kışın kapanır mı?

Tünelin yapılma amacı, kasım–nisan arasında kapanan geçidin yerine yıl boyu açık bir geçiş sağlamaktı. Yine de kışın tünel ağızlarına ulaşan yollarda kar ve buzlanma görülebilir; motosiklet için en rahat dönem haziran–eylül arasıdır. İlkbaharda kar erimesi vadideki dereleri kabartır ve taş düşmesi riskini artırır.

Yakıt ve mola noktaları

Rize tarafında yakıtı Rize merkezde ya da sahil yolunda, Erzurum tarafında İspir ilçe merkezinde tamamlayın. İkizdere ile İspir arasındaki dağ kesiminde istasyon aramak zorunda kalmamak için depoyu dolu girin. Mola için tünel ağızlarında durmayın; köy ve ilçe merkezlerindeki güvenli cepleri tercih edin.

İstasyonların açık olduğu saatler ve hizmetler değişebilir; yola çıkmadan önce güncel istasyonu harita uygulamasında kontrol edin. Uzun yol için genel hazırlık: uzun yol hazırlık listesi.

Yakın Motonom rotaları

Rize – İkizdere yayla–vadi hattı tünelin Karadeniz ağzına doğru uzanan vadi bölümünü kapsar ve İkizdere’de biter; tünel ve geçit bu rotanın dışındadır. Erzurum – İspir Çoruh kenarı güney taraftan İspir’e iner. Rize’de Ayder ayrı bir yayla günüdür. Diğer Karadeniz geçitleri için Zigana, Cankurtaran ve D915 Derebaşı virajları sayfalarına bakın. Bayburt–Erzurum arasındaki yüksek geçit için Kop Geçidi sayfasına da bakın.