Kurye motoru seçimi: ehliyet, yakıt, bakım ve sigorta

Bir bakışta: kurye motoru seçerken 5 soru

1. Ehliyetim bu aracı kapsıyor mu? Moped için M, 125 cc’ye kadar motosiklet için A1. Ticari kullanımda B ehliyetin A1 yetkisi geçerli değildir.
2. Nerede teslimat yapacağım? Moped şehir içinde 30 km/s, şehirlerarası yolda 45 km/s ile sınırlıdır ve otoyola çıkamaz. Bölgeniz çevre yolu veya şehirlerarası bağlantı içeriyorsa bu belirleyicidir.
3. Ayda kaç kilometre yapacağım? Yakıt, lastik ve bakım masrafı kilometreyle büyür. Tahmin yerine kendi kayıtlarınızla hesaplayın.
4. Bakımı kim, ne sıklıkla yapacak? Yoğun kullanımda zincir, lastik, fren ve yağ normalden hızlı yıpranır; kullanım kılavuzundaki aralıklar esas alınır.
5. Sigorta ve ekipman tamam mı? Trafik sigortası zorunludur. Kask zorunludur; motosiklette koruyucu eldiven de zorunludur. Aracınız mopedse sigorta kapsamına ayrıca bakın.

Hangi ehliyet gerekir?

Sınıfları Karayolları Trafik Yönetmeliği’nin 75. maddesi belirler. Kurye işinde en sık kullanılan iki araç grubu için durum şöyle:

Yaş sınırları yönetmeliğin 76. maddesinden, üst sınıfın alt sınıfları kapsaması 85. maddesindendir. B sınıfı ehliyet kendiliğinden M sınıfını kapsar; yani B ehliyetle 50 cc moped kullanabilirsiniz.

Motorunuzun hangi sınıfa girdiğini ruhsattaki güç ve ağırlık değerleriyle kontrol etmek için kW–beygir ve A2 hesaplayıcısını, sınıfların ayrıntısı için ehliyet sınıfları rehberini, moped ehliyeti için M sınıfı ehliyet rehberini kullanın. Çalışacağınız işletmenin veya platformun ayrıca kendi şartları olabilir; başvurmadan önce sorun.

50 cc mi, 125 cc mi?

Burada model değil, yasal sınıf ve iş tanımı karşılaştırılır. İki araç grubunun mevzuattaki farkları:

Hız değerleri Karayolları Trafik Yönetmeliği’nin 100. maddesindeki tablodan alınmıştır; levhayla daha düşük bir sınır konmuşsa levha geçerlidir. Ayrıntılar motosiklet hız sınırları yazısında.

Pratik okuma. Teslimat alanınız yoğun şehir içiyse ve otoyol veya hızlı çevre yolu kullanmıyorsanız moped yasal olarak yeterli olabilir. Bölgeniz geniş, rotanız şehirlerarası bağlantı veya otoyol içeriyorsa moped bu yolları kullanamaz ya da 45 km/s ile sınırlı kalır. Hem moped hem motosiklet sürücüsü için Karayolları Trafik Kanunu’nun 66. maddesi aynı kuralları koyar: arkada yeterli oturma yeri yoksa yolcu taşınmaz, yönetmelikte belirtilen sınırdan fazla yük taşınmaz. Yük kutusu ve çantanın ağırlığını, aracın kullanım kılavuzundaki taşıma kapasitesine göre ayarlayın. 125 cc tarafında modellerin gücünü, ağırlığını ve A1 sınırına uygunluğunu üretici verisiyle karşılaştırmak isterseniz 125 cc motosikletler listesine bakabilirsiniz.

Yakıt ve maliyet: aylık maliyeti kendi kayıtlarınızla hesaplayın

Broşürdeki tüketim değeri, dur-kalk yapan, kutu taşıyan ve gün boyu çalışan bir kurye motorunu yansıtmayabilir. En güvenilir sayı sizin kayıtlarınızdır. Basit bir yöntem:

1. Depoyu tam doldurun ve kilometre sayacını not edin.
2. Bir sonraki dolumda yine depoyu tam doldurun; aldığınız litreyi ve yeni kilometreyi yazın.
3. 100 km’de tüketim = alınan litre ÷ iki dolum arasındaki km × 100.
4. Aylık yakıt = aylık km ÷ 100 × 100 km’de tüketim × ödediğiniz litre fiyatı.

Elektrikli araçta aynı hesabı şarj başına kilovatsaat (kWh) ve elektrik tarifenizle yaparsınız. Aylık toplam maliyet için yakıta şunları ekleyin: kullanım kılavuzuna göre periyodik bakım, lastik ve balata gibi sarf malzemeleri, trafik sigortası (ve varsa kasko) priminin aylık payı, motorlu taşıtlar vergisi (bkz. MTV 2026) ve muayene (bkz. motosiklet muayenesi). Kayıtları bir deftere veya basit bir tabloya ay ay yazmanız, iki aracı karşılaştırırken tahminden çok daha sağlam bir temel verir.

Motonom’da şu an bir yakıt kaydı özelliği yok; bakım hatırlatmaları için Dijital Garaj’daki bakım takibini kullanabilirsiniz.

Yoğun kullanımda bakım: zincir, lastik, fren, yağ

Kurye motoru gün içinde çok sayıda kalkış, fren ve kısa mesafe yapar. Bu yüzden bakım aralığı için tek doğru kaynak aracınızın kullanım kılavuzudur; kılavuzda ağır veya zorlu kullanım koşulları için ayrı bir aralık veriliyorsa onu esas alın. Haftalık kontrol listeniz şu dört başlıkla başlayabilir:

• Zincir: Gerginliği kılavuzdaki değere göre kontrol edin, temizleyip yağlayın. Zincir ve dişliler birlikte aşınır; birini değiştirirken diğerinin durumunu da sorun. Kayışlı veya şaftlı modellerde kılavuzdaki kontrolü uygulayın.
• Lastik: Basıncı soğukken ve kılavuzdaki değerle ölçün; diş derinliğini, çatlak ve yabancı cisim olup olmadığını kontrol edin. Ayrıntılar lastik basıncı rehberinde.
• Fren: Balata kalınlığını ve fren hidroliği seviyesini kontrol edin; frende ses, titreşim veya kolun boşa düşmesi varsa beklemeden servise gidin.
• Yağ: Motor yağı seviyesini düz zeminde ve kılavuzdaki yöntemle ölçün; değişim aralığını kilometre ve zamana göre takip edin.

Genel bakım takvimi için motosiklet bakımı rehberine bakın. Motonom’un Dijital Garaj’ındaki bakım takibi kilometre veya tarih bazlı hatırlatma kurmanızı sağlar.

Trafik sigortası ve kasko

Karayolları Trafik Kanunu’nun 91. maddesine göre motorlu araç işletenlerinin zorunlu mali sorumluluk (trafik) sigortası yaptırması zorunludur. Bu sigorta yalnızca üçüncü kişilere verdiğiniz zararı karşılar; kendi aracınızdaki hasar ve çalınma için isteğe bağlı kasko gerekir.

Aracı ticari amaçla kullanacağınızı poliçe düzenlenirken sigortacınıza söyleyin ve kaskonun bu kullanımı kapsayıp kapsamadığını yazılı olarak teyit edin. Teminatların ve fiyatı etkileyen başlıkların ayrıntısı trafik sigortası ve kasko rehberinde.

Zorunlu ekipman: kask ve eldiven

Karayolları Trafik Yönetmeliği’nin 150. maddesi ve ekindeki (1) sayılı cetvele göre motorlu bisiklet ve motosiklet sürücüleri ile yolcuları ECE R 22’ye uygun kask takmak zorundadır. 4 Kasım 2025 tarihli değişiklikle motosiklet sürücüleri ve yolcuları için TS EN 13594 standardına uygun koruyucu eldiven de zorunlu hale geldi. Aynı cetvel, gece yolculuklarında görünürlüğü sağlayacak reflektif yelek veya benzeri kıyafeti de öngörür. Kask etiketinin nasıl okunacağı, eldiven seviyeleri ve 2026 cezaları için kask ve eldiven zorunluluğu rehberine bakın. Gün boyu trafikte kalan kuryeler için mont, pantolon ve botta da koruyucu ve görünür seçenekler tercih edin.

Motonom uygulamasındaki kaza algılama ve acil durum SOS özellikleri, olası bir düşmede seçtiğiniz güvenilir kişileri bilgilendirmeye yardımcı olur. Kaza algılama sizden onay ister ve yanlış alarm verebilir; ikisi de 112’yi aramaz ve acil çağrının yerine geçmez.