Kemaliye Taş Yolu ve Karanlık Kanyon: motosikletle geçiş

Bir bakışta

Taş Yolu’nun uzunluğu ve tünel sayısı Erzincan Valiliği’nin UNESCO duyurusundan, yapım tarihleri Anadolu Ajansı’ndan alınmıştır. Kanyon uzunluğu için Valilik yaklaşık 35 km, Vikipedi 25 km verir; bu yüzden aralık yazıyoruz. Mesafeler OpenStreetMap verisiyle OSRM üzerinden ölçülmüştür.

Taş Yolu nerede, neden “132 yılda yapılan yol”?

Taş Yolu, Kemaliye’den Fırat boyunca Divriği yönüne uzanır ve Karanlık Kanyon’un dik kaya duvarlarına oyulmuştur. Erzincan Valiliği’ne göre yol fikri Osmanlı dönemine uzanır; 1949’da kazma kürekle yapılan bir girişim sonuçsuz kaldı, çalışmalar 1993’te devlet ile vatandaşın iş birliğiyle yeniden başladı. Yol tamamlanınca Kemaliye’nin Ankara ve İstanbul’a uzaklığı 220 km kısaldı ve yedi köy ilçeye bağlandı.

Anadolu Ajansı yolun yapımının 1870’te başlayıp 2002’de tamamlandığını, yani 132 yıl sürdüğünü yazar. Başlangıçta yalnızca yaya geçişine uygun olan yol bugün daha çok turizm amaçlı kullanılıyor. Erzincan Valiliği, Taş Yolu’nun dünyadaki “Tehlikeli Yollar” kategorisinde yer aldığını belirtir; Anadolu Ajansı da dangerousroads.org sitesinin yolu “dünyanın en tehlikeli yolu” olarak andığını aktarır.

Neden zor?

Zorluğu hız değil, hata payının yokluğudur. Yol, Fırat’ın 400–500 metre yukarısındaki uçurumların kenarından ve kayaya oyulmuş dar tünellerden geçer; keskin dönemeçler art arda gelir. Anadolu Ajansı’na göre 7 km boyunca araçlar birbirini göremez. Karşıdan gelen bir araçla dar bir kesimde karşılaşmak, durup geri çekilmeyi gerektirebilir.

Tünel girişlerinde ışık bir anda değişir; kayadan düşen taş ve yağmur sonrası ıslak zemin tutuşu düşürür. Zeminin ve bakımın durumu kesimden kesime değişebilir; güncel durumu için resmi bir kaynak bulamadık. Bu nedenle burayı bir “performans yolu” değil, yürüme hızına yakın, dikkatli bir geçiş olarak düşünün.

Ne zaman gidilir?

Kuru ve uzun günler en güvenli dönemdir; ilkbahar sonu, yaz ve sonbahar başı. Yağışlı günlerde ve hemen sonrasında taş düşmesi riski artar. Kış koşulları ve kapanma için belirli bir tarih vermiyoruz; sürüş günü yol durumunu kontrol edin.

Motosikletle geçiş için hazırlık listesi

• Kuru ve aydınlık gün: Yağmur sonrası taş ve toprak düşebilir; ıslak tünel zemini ve uçurum kenarı birleşince hata payı kalmaz.
• Far ve görünürlük: Tünellerin aydınlatma durumu için güncel bir kaynak bulamadık; kısa farı açık tutun, açık renkli ya da yansıtıcılı ekipman giyin.
• Düşük tempo: Kaynaklara göre 7 km boyunca araçlar birbirini göremeyebilir; her dönemeçte karşıdan araç çıkacakmış gibi sürün.
• Dolu depo ve su: Yakıtı İliç’te ya da Kemaliye’de tamamlayın; kanyon içinde hizmet beklemeyin.
• Güncel bilgi: Yola girmeden Kemaliye’de yerel bilgi alın; heyelan, bakım ya da kapanma olabilir.
• Tek başına değil: Mümkünse bir arkadaşla gidin ve rotanızı birine bildirin.

Yakın Motonom rotaları

Erzincan – İliç kenarı günü Kemaliye’ye en yakın rotamızdır; İliç’ten Kemaliye’ye OSRM’ye göre yaklaşık 38,5 km daha var. Erzincan – Kemah şehir günü daha kısa bir alternatif sunar; Kemaliye ayrı ve uzun bir hattır. Taş Yolu’nun Divriği tarafı için Sivas – Divriği rotasına, ilin tamamı için Erzincan motosiklet rotalarına bakın. Benzer bir zorlu yol için D915 Derebaşı virajları, genel bir liste için Türkiye’nin en tehlikeli yolları rehberi hazır.