Kışın motosiklet: sürüş mü, saklama mı? Bölgeye göre karar ve kış bakım listesi

Önce bölgeye bakın

Meteoroloji Genel Müdürlüğü’nün (MGM) Türkiye iklimi yayınına göre ocak ayı ortalama sıcaklığı İç Anadolu’da yaklaşık −0,7 °C, Doğu Anadolu’da yaklaşık −4,2 °C’dir. Bu bölgelerde sabah buzlanması, kar ve gölgede kalan virajlarda don kışın olağan şeylerdir. Akdeniz ve Güney Ege kıyılarında ise ılıman, kuru günler daha sık görülür. Bu yüzden kış kararı iki adımlı olmalı:

• Bölge: Ana kullanım bölgeniz kıyı mı, iç ve yüksek kesim mi? Motonom’un motosiklet rota takvimi, aralık, ocak ve şubat aylarında hangi kıyı rotalarının öne çıktığını MGM iklim verileriyle gösterir.
• Gün: Bölge uygun olsa bile o günün tahminine, rüzgâra ve yağışa bakın. Sürüş öncesi hava okuma için motosiklet hava durumu rehberini kullanabilirsiniz.

Kışın sürülebilecek kıyı rotalarına örnekler

Takvimde kış aylarında öne çıkan rotalardan, kısa ve orta mesafeli birkaçı:

Daha fazlası için kıyı rotaları, Akdeniz ve Ege sayfalarına bakın. Kıyı rotalarında bile dağ geçişi içeren bağlantılarda koşullar kıyıdan çok farklı olabilir.

Gün ışığı ve deneyiminiz elveriyorsa takvimin kış listesinde daha uzun seçenekler de var: Muğla – Datça yarımadası (yaklaşık 125 km, orta–yüksek viraj), Aydın – Didim yarımada kıyısı (yaklaşık 110 km), İzmir – Karaburun yarımadası (yaklaşık 95 km) ve Hatay – İskenderun / Arsuz kıyı günü (yaklaşık 105 km). Kışın bu rotaları sabah geç saatte başlatıp gün batımından önce bitirecek şekilde planlayın. Yarımada yollarında rüzgâr ve deniz serpintisi zemini beklenenden kaygan yapabilir.

Kış sürüşü öncesi kontrol listesi

• Yol durumu: Karayolları Genel Müdürlüğü’nün (KGM) “Trafiğe Kapalı Yollar” sayfası kar, heyelan veya çalışma nedeniyle kapalı kesimleri listeler. Dağ geçişi içeren her planda bakın.
• Lastik basıncı: Michelin, soğuk havanın lastik basıncını düşürdüğünü ve kontrolün lastik soğukken yapılması gerektiğini belirtir. Kışın kontrolü sıklaştırın. Ayrıntılar lastik basıncı rehberinde.
• Gün ışığı: Kış günleri kısa. Dönüşü karanlığa bırakmayacak bir mesafe seçin ve ışıklarınızı kontrol edin.
• Ekipman: Kask ve TS EN 13594 eldiven zaten zorunlu (bkz. kask ve eldiven rehberi). Kışın katmanlı giyinin; rüzgâr geçirmez bir dış katman ve yedek kuru eldiven uzun günlerde fark yaratır.
• Görüş ve görünürlük: Soğukta vizör içten buğulanabilir. Buğu önleyici iç vizör veya uygun bir sprey kullanın ve sürüş öncesi kontrol edin. Gri havada açık renkli ya da yansıtıcı bir dış katman diğer sürücülerin sizi fark etmesini kolaylaştırır.
• Plan B: Yağış veya buzlanma riski artarsa sürüşü kısaltın ya da erteleyin. Kışın “biraz daha devam” kararı yazdan daha pahalıya patlar.

Saklama kararı verdiyseniz: üretici önerileriyle kış hazırlığı

Honda’nın küresel satış sonrası sayfası uzun süreli saklama için şu adımları önerir. Liste bu sayfaya dayanır; modelinize özel adımlar için kullanım kılavuzunu esas alın.

Akü: kışın en sık sorun çıkaran parça

Honda, aküyü sökerek şarjda tutmayı ya da en azından negatif (−) kutup başını ayırmayı önerir. Akü üreticisi Yuasa ise kış saklama için şu noktaları öne çıkarır:

• Uzun beklemede akü kendiliğinden boşalır. Akıllı bir akü koruma/şarj cihazı (maintainer) bunu dengeler.
• Gerilim 12,4 V’un altına düştüyse aküyü şarj edin.
• Kutup başlarını temiz tutun ve aküyü serin, kuru bir yerde saklayın.
• Bakım gerektirmeyen AGM aküler de beklerken şarj kaybeder. Sulu (bakımlı) akülerde elektrolit seviyesini kontrol edin.

Kışı planlama mevsimi olarak kullanın

Garajda bekleyen motosiklet, rotaları planlamak için iyi bir fırsattır. Bakım listesini (yağ, balata, lastik değişimi) ilkbahar yoğunluğundan önce servisinize iletin. İlk uzun yolunuz için bölge ve ay eşleşmesine rota takviminden bakın. Şehrinize yakın, kısa ve kolay bir “ilk sürüş” rotasını şimdiden seçin.

Bahar gelince: yeniden yola çıkmadan önce

• Akü gerilimini ölçün; gerekirse şarj edin ve kutup başlarını sıkın.
• Lastik basıncını soğukken kılavuz değerine getirin; lastikte çatlak ve hasar arayın.
• Zinciri temizleyip yağlayın, gerginliğini kılavuza göre kontrol edin.
• Fren hissini, ışıkları, kornayı ve sıvı seviyelerini kontrol edin.
• İlk sürüşü kısa ve tanıdık bir rotada yapın: şehrinize yakın bir öneri için motosiklet rotalarına göz atın.

Bahar uzun yolları için uzun yol hazırlık listesi ve nisan–mayıs takvimi iyi bir başlangıç noktasıdır.